Dorastanie to czas intensywnych zmian – emocjonalnych, społecznych i psychicznych. Wielu rodziców obserwuje u swoich dzieci wahania nastroju, bunt, wycofanie czy potrzebę odcinania się od dorosłych. To sprawia, że bardzo trudno jest ocenić, które zachowania są naturalnym elementem rozwoju, a które powinny zapalić czerwoną lampkę. Pojawia się myśl, że być może „to tylko etap” i wszystko samo się ułoży.
Jednocześnie coraz więcej młodych ludzi sięga po substancje psychoaktywne lub angażuje się w zachowania kompulsywne. Alkohol, marihuana, leki, ale też nadmierne korzystanie z internetu, gier czy mediów społecznościowych mogą stać się sposobem na regulowanie emocji, ucieczkę od problemów lub próbę poradzenia sobie z napięciem. U nastolatków mechanizmy kontroli impulsów nie są jeszcze w pełni rozwinięte, dlatego ryzyko szybkiego utraty kontroli jest znacznie większe niż u dorosłych.
Pierwszym sygnałem ostrzegawczym bywają stopniowe zmiany w zachowaniu. Dziecko może stać się bardziej drażliwe, zamknięte w sobie, tracić zainteresowanie tym, co wcześniej było dla niego ważne. Często pogarszają się relacje z rodziną, pojawiają się konflikty, unikanie rozmów lub nadmierna potrzeba izolacji. Rodzice zauważają także trudności w szkole – spadek ocen, brak motywacji do nauki, problemy z koncentracją czy częste wagary.
Z czasem mogą pojawić się kolejne niepokojące sygnały: zmiana grupy znajomych, ukrywanie swojego życia, kłamstwa, znikające pieniądze, zaniedbywanie higieny czy zaburzenia snu. Emocje nastolatka bywają skrajne – od nadmiernej drażliwości i wybuchów złości po apatię i obojętność. Choć pojedyncze objawy nie muszą jeszcze oznaczać uzależnienia, ich nagromadzenie powinno skłonić do uważnej obserwacji i reakcji.
W takich sytuacjach kluczowe jest nie tylko to, co się dzieje z dzieckiem, ale również moment podjęcia działania. Konsultacja z psychologiem lub terapeutą może pomóc ocenić skalę problemu i wskazać dalszą drogę postępowania. Czasem wystarczające okazuje się wsparcie ambulatoryjne, jednak w przypadku utraty kontroli nad zachowaniem lub regularnego sięgania po substancje konieczne może być skierowanie do specjalistycznego ośrodka terapii.
👉 W dalszej części artykułu wyjaśniamy, kiedy terapia stacjonarna jest konieczna, jakie są tzw. czerwone flagi oraz jak wygląda proces kierowania dziecka do ośrodka.
Całość przeczytasz tutaj:
👉 Kiedy skierować dziecko do ośrodka terapii uzależnień? – https://czasopismopsychologiadzieci.pl
Autor: Arkadiusz Tyrała
Psychoterapeuta uzależnień, pracujący z dziećmi, młodzieżą oraz osobami dorosłymi. Zajmuje się diagnozą oraz terapią osób zmagających się z zachowaniami ryzykownymi, uzależnieniami i trudnościami emocjonalnymi.
