Alkohol to jedna z najczęściej stosowanych substancji psychoaktywnych – powszechnie uznawany za „rozluźniający” i pomocny w redukowaniu stresu. Niestety, jego wpływ na układ nerwowy jest bardziej złożony, niż mogłoby się wydawać. Coraz więcej osób skarży się na silne lęki po alkoholu – zarówno tuż po spożyciu, jak i w dniach następujących po intensywnym piciu. Dlaczego tak się dzieje? I co to oznacza dla naszego zdrowia psychicznego?
Objawy lęków po alkoholu – jak je rozpoznać?
Lęki pojawiające się po alkoholu mogą przyjmować różne formy – od wewnętrznego napięcia i niepokoju, aż po ataki paniki. Najczęstsze objawy to:
- uczucie duszności lub płytkiego oddechu
- przyspieszone bicie serca
- drżenie ciała lub rąk
- zawroty głowy i uczucie odrealnienia
- nadmierna potliwość
- mdłości i napięcie w brzuchu
- gonitwa myśli, strach, uczucie winy
- trudność w skupieniu i snu
- paniczny lęk przed utratą kontroli
Dlaczego po alkoholu pojawiają się stany lękowe?
Zaburzenia równowagi chemicznej
Długotrwałe nadużywanie alkoholu wpływa na neuroprzekaźniki – m.in. serotoninę, dopaminę i GABA – odpowiedzialne za nasze samopoczucie. Gdy organizm zaczyna metabolizować alkohol, poziom tych substancji spada, a wzrasta poziom hormonów stresu (kortyzolu, adrenaliny). Efektem są właśnie stany lękowe i emocjonalna huśtawka.
Kac i odwodnienie
Kac to nie tylko fizyczne objawy – to również pogorszenie kondycji psychicznej. Odwodnienie, zaburzenia elektrolitowe i hipoglikemia (spadek cukru) dodatkowo nasilają niepokój i napięcie.
Problemy ze snem
Choć alkohol ułatwia zasypianie, zaburza głęboką fazę snu REM, która odpowiada za regenerację mózgu. Efekt? Zmęczenie i drażliwość, które potęgują lęki po alkoholu.
Alkoholizm a lęki – błędne koło
Wiele osób, które cierpią na lęki po alkoholu, nie zdaje sobie sprawy, że to może być wczesny objaw uzależnienia. Alkoholizm bardzo często idzie w parze z zaburzeniami lękowymi, a skutki nadużywania alkoholu mogą pogłębiać problemy psychiczne.
Picie jako forma „samoleczenia”
Dla wielu osób alkohol staje się ucieczką od stresu i napięcia. Jednak regularne sięganie po kieliszek w momentach kryzysu to prosty mechanizm prowadzący do uzależnienia. Zamiast rozwiązywać problem, alkohol go pogłębia.
Objawy odstawienne
Osoby uzależnione często doświadczają stanów lękowych jako objawu odstawienia – szczególnie po nagłym przerwaniu picia. Jeśli lęk mija dopiero po kolejnej dawce alkoholu – to poważny sygnał ostrzegawczy. Zobacz też: Objawy odstawienia marihuany.
Wewnętrzny niepokój i kac moralny
Uczucie „czegoś nieokreślonego”, intensywnego napięcia, wstydu czy nawet paniki – to częste zjawiska u osób, które piły zbyt dużo. Kac moralny po alkoholu pojawia się wtedy, gdy nie pamiętamy dokładnie swojego zachowania, odczuwamy wyrzuty sumienia i obawiamy się konsekwencji.
Jak poradzić sobie z lękiem po alkoholu?
- Nie pij dalej – „klinowanie” to nie leczenie kaca, a jedna z oznak uzależnienia
- Zadbaj o sen i jedzenie – ciało potrzebuje regeneracji
- Unikaj kofeiny i stresujących bodźców – mogą nasilać lęki
- Ćwicz oddech – techniki oddechowe uspokajają układ nerwowy
- Porozmawiaj z kimś – przyjaciel, terapeuta, grupa wsparcia
- Zastanów się nad pomocą specjalistyczną – jeśli lęki są powtarzalne lub intensywne, może być potrzebny detoks alkoholowy lub terapia uzależnień
Odwyk alkoholowy – leczenie alkoholizmu a zaburzenia lękowe
Jeśli alkohol jest przyczyną stanów lękowych, nie da się ich skutecznie leczyć bez przerwania picia. Leczenie alkoholizmu powinno zawsze poprzedzać diagnozę ewentualnych zaburzeń psychicznych. Odwyk alkoholowy i abstynencja są konieczne, by zrozumieć, co jest źródłem lęku – uzależnienie czy np. nerwica.
Detoks alkoholowy: terapia uzależnień i detoks jako pierwszy krok do spokoju
Długotrwałe nadużywanie alkoholu zmienia biochemię mózgu i utrudnia samodzielne wyjście z problemu. Dlatego warto zgłosić się na terapię uzależnień, która pomoże przerwać błędne koło lęku i picia. Czasem konieczne jest rozpoczęcie od detoksu alkoholowego, który pozwala bezpiecznie odstawić substancję pod opieką lekarzy.
Lęki po alkoholu – podsumowanie
Lęki po alkoholu to poważny problem, którego nie wolno bagatelizować. Choć wiele osób traktuje alkohol jako sposób na rozluźnienie, jego skutki nadużywania mogą być odwrotne – szczególnie dla zdrowia psychicznego. Jeśli lęk, niepokój czy panika towarzyszą Ci po alkoholu, nie zwlekaj z szukaniem pomocy. Leczenie zaczyna się od świadomości – a później od pierwszego, konkretnego kroku. Najczęściej jest nim terapia uzależnień.
Przeczytaj nasz poprzedni wpis: Przyczyny nawrotów – 5 najczęstszych przyczyn i jak ich unikać
